Wanneer het regent, verdwijnt het water niet zomaar. Het zoekt zijn weg – doorheen de bodem, over verhardingen en via afvoeren – en komt uiteindelijk terecht in de riolering, in de grond of in een nabijgelegen beek. Voor eigenaars van een woning of tuin is het belangrijk te weten waar het water van nature naartoe stroomt. Dat gaat niet alleen over het vermijden van wateroverlast, maar ook over het benutten van natuurlijke afwatering en het ontlasten van het rioleringsstelsel.

Hier lees je hoe je je eigen grond beter leert kennen – en begrijpt hoe het water zich onder je voeten gedraagt.

Ken de samenstelling van je bodem

De eerste stap is te weten welke bodemsoort je hebt. De samenstelling van de grond bepaalt hoe snel water kan infiltreren.

• Zandgrond laat water gemakkelijk door. Dat verkleint de kans op plassen, maar kan in droge periodes leiden tot uitdroging.
• Kleigrond houdt water langer vast, maar kan snel verzadigd raken na regen. Daardoor ontstaan er sneller plassen of natte plekken.
• Leemgrond zit er meestal tussenin: ze kan goed water opnemen, maar laat het ook weer langzaam door.

Je kunt zelf een eenvoudige test doen: graaf een gat van ongeveer 30 cm diep, vul het met water en kijk hoe snel het wegzakt. Blijft het water na 24 uur nog staan, dan is de bodem weinig doorlatend en kan een drainagesysteem of infiltratievoorziening nuttig zijn.

Læs også:

Leer je grond kennen: Waar stroomt het water van nature naartoe?

Riool

Regenwater volgt altijd zijn eigen pad. Door te begrijpen hoe het water op jouw grond stroomt, kan je wateroverlast voorkomen, de bodem beter benutten en bijdragen aan een duurzamer rioleringsstelsel. Leer stap voor stap hoe je je terrein laat samenwerken met de natuur.

Nieuwe installaties en oud rioleringssysteem – zo laat je ze goed samenwerken

Riool

Nieuwe keuken, badkamer of wasmachine geplaatst? Vergeet je oude rioleringssysteem niet! Ontdek hoe je moderne installaties veilig en efficiënt laat samenwerken met bestaande leidingen, en vermijd geurhinder of verstoppingen.

Verwijder onkruid in de wadi voorzichtig zonder de planten te beschadigen

Riool

Een goed onderhouden wadi vangt niet alleen regenwater op, maar draagt ook bij aan een levendige tuin vol biodiversiteit. Ontdek hoe je onkruid veilig verwijdert zonder de gewenste planten of de werking van het systeem te verstoren.

Bescherm je bezittingen tegen overstromingen – voorkom schade op tijd

Riool

Overstromingen komen steeds vaker voor in Vlaanderen, maar met de juiste voorzorgsmaatregelen kun je veel schade voorkomen. Ontdek hoe je je huis, tuin en bezittingen beter kunt beschermen tegen wateroverlast en wat je vandaag al kunt doen om morgen gerust te slapen.

Let op het reliëf van je terrein

Zelfs kleine hoogteverschillen kunnen bepalen waar het water zich verzamelt. Na een stevige bui kun je rondwandelen en observeren waar plassen blijven staan en waar de grond snel opdroogt.

• Ligt je woning lager dan de tuin, dan kan regenwater richting de fundering stromen.
• Op een hellend terrein zoekt het water vanzelf het laagste punt – vaak een oprit, keldertoegang of hoek van de tuin.
• Een grasveld met lichte kuilen kan dienen als natuurlijke opvangzone, terwijl verharde oppervlakken zoals klinkers of asfalt het water sneller afvoeren.

Door het terrein in kaart te brengen, kun je plannen waar het water het best naartoe geleid wordt – bijvoorbeeld naar een wadi of infiltratieput.

Kijk naar de verhardingen

Wateroverlast ontstaat vaak niet door de hoeveelheid regen, maar door het gebrek aan infiltratie. Dichte verhardingen zoals beton, asfalt of tegels verhinderen dat water in de bodem dringt.

Overweeg daarom om ondoorlatende oppervlakken te vervangen door meer waterdoorlatende materialen. Waterdoorlatende klinkers, grind of grasdallen laten het water ter plaatse infiltreren. Dat vermindert de druk op de riolering en verkleint de kans op water in de kelder.

Heb je grote verharde zones, dan kun je kleine greppels of verlagingen aanleggen die het water van het huis weg leiden en naar de tuin sturen.

Controleer afvoeren en drainage

Een goed werkend afvoer- en drainagesysteem is essentieel om water correct af te voeren. Bij oudere woningen kunnen de drains verstopt of beschadigd zijn.

Let op signalen zoals vochtige keldermuren, water in putjes of traag aflopende regenpijpen. Dat kan wijzen op een probleem met de afwatering.

Een erkende loodgieter of riooltechnicus kan het systeem inspecteren en adviseren of een reiniging of vernieuwing nodig is.

Maak gebruik van natuurlijke oplossingen

In plaats van al het regenwater naar de riolering te sturen, kun je de natuur een handje laten helpen. Oplossingen zoals wadi’s, infiltratiekratten en groene daken zorgen ervoor dat water lokaal wordt opgevangen en langzaam in de bodem zakt.

• Een wadi is een beplante verlaging in de tuin waar regenwater tijdelijk wordt opgevangen en kan infiltreren.
• Infiltratiekratten of -putten vangen water van daken of terrassen op en laten het geleidelijk in de grond sijpelen.
• Een groen dak houdt een deel van het regenwater vast, vertraagt de afvoer en zorgt tegelijk voor extra isolatie en biodiversiteit.

Deze oplossingen zijn niet alleen praktisch, maar maken je tuin ook groener en levendiger.

Houd rekening met lokale regels

Voor je aanpassingen doet aan afvoer, drainage of terrein, is het belangrijk de lokale regelgeving te kennen. In veel Vlaamse gemeenten is een vergunning nodig om regenwater te laten infiltreren, zeker in zones met specifieke bodemtypes of nabij waterlopen.

Informeer bij je gemeente of bij een erkend deskundige. Zij kunnen helpen bepalen of je grond geschikt is voor infiltratie en welke maatregelen het meest doeltreffend zijn.

Een terrein dat meewerkt met het water

Je grond leren kennen betekent meer dan droge voeten houden. Het gaat om begrijpen hoe de natuur werkt en hoe je ermee kunt samenwerken in plaats van ertegenin te gaan.

Wie weet waar het water van nature naartoe stroomt, kan zijn woning en tuin beter beschermen tegen hevige regenval – en tegelijk bijdragen aan een duurzamer waterbeheer in de eigen omgeving.